Telefon: (236) 444 424 / 2900  | Email: yavuz.kececi@gmail.com

DİYABETİK AYAK

diyabetik ayak
diyabetik ayak

Diyabet hastalarında kan şekeri düzensizliği ile birlikte ayakta büyük bir travma (darbe) olmaksızın oluşan ve 3 haftadan uzun sürede iyileşmeyen yara durumu diyabetik ayak olarak isimlendirilir. Diyabet yıllar içinde hemen tüm organlarda bozukluk yaparak adeta içten içe bir çürümeye yol açar. Kontrol dışı kan şekerinin yüksek seyretmesi damar duvarlarında bozukluk yaparak ayak ve el gibi uç organlarda dolaşım bozukluğuna yol açar. Dolaşım bozukluğu sonucu uç dokularda oksijen ve besin eksikliği oluşur.

Diyabet hastalığındaki kan şekeri bozukluğu ayrıca sinir kılıflarında da bozukluk yaparak çevre sinir sisteminde iletim kaybı yapar böylece uç organlarda oksijenlenme eksikliği yanında duyu kaybı da oluşur. Böylece zaten beslenme sorunu olan doku, duyu sorunu yüzünden sık sık darbelere de maruz kalır. Ayrıca şeker hastalığı ayak bağlarında sertleşme ve kısalmalar da yapmaktadır. Ayak bağlarındaki bu değişimler ayakta mekanik bozukluklar yaparak, ayağın yere basma açısında bozulmaya ve ayağın bazı bölgelerinin aşırı basınca maruz kalmasına neden olmaktadır. İlerleyen durumlarda bu mekanik bozukluk ayak orta kısmındaki kemiklerin kırılmasına neden olur ve uygunsuz basınç daha da artar. İşte bu artmış basınç ve sık darbelere maruz kalma nedenleriyle önce ufak yaralar oluşur ve dolaşım bozukluğu nedeniyle yara iyileşemez. Zamanla yarada mikropların faaliyetiyle genişleme ve derinleşme olur. Hatta enfeksiyona karşı diyabet hastalarında direnç azaldığından yaradaki mikroplar hızlıca çoğalıp çevre dokuya yayılabilir.

Tedavi:

Öncelikle kan şekeri ayarlaması yapılmalı, aşırı yükselmiş şeker düşürülmelidir. Çoğu zaman insülin kullanılması gerekmektedir. Yara üzerindeki ölü dokular cerrahi olarak uzaklaştırılmalıdır (debridman). Eğer abseleşme mevcutsa absenin boşaltılması gereklidir. Bunun yanında hastanın yatırılarak yara tabanından kültür alınmalı ve antibiyotik tedavisi başlanmalıdır. Aksi halde enfeksiyon daha yukarıdaki dokulara doğru hızla ilerleyebilir.

Bazı durumlarda yaranın pansumanla veya cerrahi olarak iyileştirilerek ayağın kurtarılması mümkün değildir. İlk değerlendirmede bu açıdan ayak değerlendirilir. Eğer enfeksiyon ilerlemiş kemiğe de yerleşmiş ise veya çok geniş doku defekti yaratmışsa ayağın ampute edilmesi hastanın biran önce sağlığına kavuşmasını sağlayabilir.

Diyabetik ayakta iyileşme sonrası korunma nükslerin önlenmesinde çok önemlidir. Ayağın mekanik özellikleri bozulduysa uygun ayakkabılarla desteklenmesi gereklidir. Ayağın bakımında her gece ılık su banyosu, yumuşak havlu ile kurulanması, vazelin sürülerek çatlakların ve mikroorganizmaların girişinin önlenmesi önemlidir. Hastalar yumuşak ve dikişsiz çoraplar kullanmalıdır. Çıplak ayakla yürünmemelidir. Sigara kan dolaşımını azaltır, özellikle içilmemelidir. Bir sorun da ayakları üşüdüğü için hastalar ayaklarını ısıtıcıya fazlaca yaklaştırarak yakabilirlar. Oluşan yanık yarası da çok zor iyileşir veya enfekte olarak çok genişleyebilir. Bu konuda da bilinçlendirilmeleri gerekmektedir.

Okuduklarınızla İlgili Düşüncelerinizi Paylaşabilirsiniz

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir